Motorlu kara taşıtı kiralama sektörü için devrim niteliğinde adımlar atılıyor. Resmi Gazete’de yayımlanan ve 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek olan bu yönetmelik, tüketici haklarını güçlendirirken işletmelere net zorunluluklar yüklüyor. Aşağıda, kiralama sürecinin her aşamasında ne değiştiğini, karşılaşabileceğiniz olası durumları ve uygulamaların nasıl işleyeceğini adım adım ele alıyoruz.
Yetki belgesi zorunluluğu ile başlayan süreç, ticari motorlu kara taşıtı kiralama faaliyeti yürüten işletmelerin artık resmi bir yetki belgesine sahip olmasını şart koşar. Odalarla kayıtlılık, vergi mükellefiyeti ve belirli yönetmelik şartlarına uygunluk bu sürecin temel taşlarını oluşturur. Ayrıca işletme sorumlularının en az ilkokul mezunu olması, Suç kaydı bulunmaması ve Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı Seviye 4 mesleki yeterlilik belgesi sahibi olması gerekecek. Bu maddeler, sektördeki profesyonellik seviyesini yükseltmeyi ve tüketici güvenliğini artırmayı amaçlar.
Elektronik takip için Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi devreye alınacak ve 1 Ocak 2027’ye kadar faaliyete geçmesi planlanıyor. Böylece kiralama işlemleri, yapılan işlerin izlenebilirliği ve denetlenebilirliği açısından güçlü bir altyapıya kavuşacak.
6 Yaşından Büyük Araçlar Kiralanamayacak: Yaş ve Kilometre Sınırları
Yeni düzenleme, kiralanabilir araçların yaş ve kilometre kriterlerini netleştirir. 6 yaşından büyük araçlar artık kiralanamayacak. Ayrıca 180 bin kilometre ve üzerinde olan araçlar ile 300 bin kilometrenin üzerindeki elektrikli araçlar kiralama kapsamı dışına çıkacak. Bu kurallar, sürüş güvenliği ve sigorta risklerini minimize etmeyi hedefler. Periyodik bakımı zamanında yapılmayan veya ağır hasar kaydı bulunan araçlar da kiralanamaz hale getirildi.
İşletmelerin filoları bölgesel nüfusa göre belirlenen asgari araç sayılarına göre güçlendirilir. Büyükşehirlerde, ilçelerin nüfusu 30 bini aştığında, işletmeler en az 10 araç bulundurmalı ve bunların en az 5’i işletme adına tescilli olmalıdır. Nüfusu 30 binin altında olan ilçeler ve büyükşehir olmayan iller için en az 5 araç ve bunlardan en az 2’si işletme adına kayıtlı olmalıdır. Ayrıca filoda en az 2 hibrit veya elektrikli araç bulunmalı ve bu araçlardan en az birinin Türkiye’de üretilmesi şartı aranır.
Depozito Uygulamasında Üst Sınır ve Şeffaflık
Depozito uygulaması artık belirli sınırlar dahilinde yapılır. 1–6 günlük kiralamalarda depozito en fazla 3 günlük kira bedeli tutarında olabilir. 7–29 günlük veya haftalık kiralamalarda ise depozito üst sınırı 7 günlük kira bedeli olur. Araç iade edildikten sonra depozitonun en geç 7 gün içerisinde tüketiciye geri ödenmesi gerekir. Ön ödemeli rezervasyonlarda ise tüketici lehine yeni haklar devreye girer: Teslimata 24 saatten az süre kalması halinde, tüketici rezervasyon tarihinde gerekçe göstermeden ve kesinti yapılmadan değişiklik veya iptal yapabilir.
Olağan Yıpranmaya Ücret Alınamayacak
Normal kullanımdan kaynaklanan aşınma ve yıpranmadan dolayı tüketiciden ücret talep edilmez. Depozitodan da bu tür kesintiler yapılamaz. Mevsimsel şartlar ve güvenlik ihtiyaçları nedeniyle işletmelerin kış lastiği sağlaması zorunludur. Sigorta güvenceleri kiralama bedeline dahil olacak ve tüketicinin sigortadan yararlanması ek ücret ya da başka bir şartla bağlanamayacaktır. Ayrıca sigorta tahkim kararı olmadan değer kaybı nedeniyle ücret talep edilmesi engellenir.
İnternet İlanlarına Denetim Geliyor
Yeni düzenleme, aracı kiralama ilanlarını ve ilan platformlarını da kapsar. Platformlar haksız ticari uygulamalara izin veremez. Kiralama ilanı veren işletmelerin yetki belgesine sahip olup olmadığı platformlar tarafından kontrol edilmek zorundadır. Yetki belgesi olmayan işletmelerin platformlara üye olması ya da ilan vermesi engellenir. Böylece internet üzerinden yapılan kiralamalarda kayıt dışı ve yetkisiz işletmelere karşı tüketici koruması güçlendirilir.
Yönetmelik 2027’de Yürürlüğe Girecek
Yönetmeliğin yürürlüğe girişi 1 Ocak 2027 olarak belirlendi. Mevcut işletmelere yetki belgesi almak için 1 Temmuz 2027 tarihine kadar süre verilirken, asgari araç sayısı ve taşıtların nitelikleri için 1 Ocak 2028 tarihine kadar tamamlanması gerekir. Sözleşmeler ise 1 Temmuz 2027’ye kadar yeni düzenlemeye uygun hale getirilmelidir. Böylece tüketici hakları güçlendirilirken, kayıt dışı faaliyetlerin önlenmesi ve sektörün daha şeffaf bir yapıya kavuşması hedeflenir.
İlk yorum yapan olun